ZDERZENIA

Spektakl szóstego dnia KLAMRY 2011 to dzieło Teatru Węgajty/Projekt Terenowy. Przedstawienie Prolog komedii. Sceny pomiędzy poezją a dokumentem to spektakl konfrontacji i zderzeń: poezji z dokumentem, Wisławy Szymborskiej z Anną Wojtyniak, folkloru z nowoczesnością, filmu z teatrem.

Widz w spektaklu Teatru Węgajty najpierw ogląda dokument o „Pani Andzi”, blisko osiemdziesięcioletniej staruszce mieszkającej na warmińskiej wsi, w której losach artystki zobaczyły historię wartą uwiecznienia. Oglądamy staruszkę, która odganiając kota (fragment doskonale później zagrany przez aktorki) wspomina wiejskie zabawy, tańce i biesiady oraz niespełnione marzenia związane z objazdowym cyrkiem. W tle widzimy gorzką codzienność: starość i biedę – wiejski relikt w zapomnianym miejscu.

Po drugiej stronie poezja Szymborskiej (już nie przybliżana w żaden sposób) – z konkretem i codziennością oraz z unikalnym wyczuciem słowa.

Praca Zofii Bartoszewicz i Ermunde Sobaszek to wyważona hybryda nie tylko pod względem inspiracji. Równomierne czerpanie ze słów obu pań tworzy spektakl spójny i bardzo płynny językowo, a „ogrywanie” kolejnych fraz wierszy czy scen z filmu to prawdziwy majstersztyk aktorek. Otrzymujemy teatralne przekodowanie dokumentu i poezji na znaki teatru – dokonać takiej sztuki i nie polec, to świadectwo maestrii!

Podobnie „ograne” zostały rekwizyty i kostiumy (!). Akordeon, stół, meloniki i fartuchy to partnerzy w zmaganiach aktorek, egzemplifikujący – razem z nimi – kolejne partie poezji i dokumentu. Akordeon raz jest maszyną do pisania służącą do zapisywania wiejskich plotek, później odegrane zostają na nim melodie. Podobnie stół, który jest stołem, łóżkiem oraz przedmiotem służącym akrobacjom.

Ze zderzeń wypływa doskonała puenta wyrażona środkami z prawdziwego pogranicza sztuk. Aktorki zostają „zapisane” tekstem z prezentacji multimedialnej, tekstem wiejskiego zaśpiewu, który jest świetnym finałem Prologu komedii.

Odrobinę niedosytu w tym doskonałym przedstawieniu pozostawia przesłonienie formą treści (stąd streszczanie a nie interpretowanie). Na szczęście tylko odrobinę.

Bartłomiej Oleszek

XIX Alternatywne Spotkania Teatralne KLAMRA 2011,
Teatr Węgajty/Projekt Terenowy,
Prolog komedii - sceny między poezją a dokumentem,
pomysł i realizacja: Zofia Bartoszewicz, Erdmute Sobaszek,
muzyka i dokumentacja filmowa: Zofia Bartoszewicz,
montaż: Magdalena Drozdowicz,
zdjęcie: www.klamra.umk.pl