5 marca Świat Książki wyda powieść We mgle czasów, której autorem jest zaliczany do największych pisarzy hiszpańskich ostatniego półwiecza Antonio Muñoz Molina.

Jest jeden z ostatnich dni października 1936 r. Ignacio Abel, znany architekt, socjalista, przypłynął właśnie z Madrytu do Nowego Jorku. W pociągu do Burdon College, gdzie ma zostać profesorem, wspomina i usiłuje uporządkować swoje całe, blisko pięćdziesięcioletnie życie. Nie jest w dobrej formie, uciekł z ukochanego kraju i miasta przed krwawą wojną domową, pozostawiając w Europie żonę i dzieci, które… chciał pozostawić. Dlaczego? Czy spotka jeszcze Judith, największą miłość swego życia?

Powieść Muñoza Moliny to z jednej strony zachwycająca, wielostronna panorama czasów, w jakich się rozgrywa, z sugestywnym portretem nagłej katastrofy, do jakiej nie sposób się przygotować (w tym przypadku jest to hiszpańska wojna domowa), i z próbą zrozumienia Hiszpanii w ogóle, opisanej przez cytowanego tu Ortegę y Gasseta jako kraj projektów, które legły w gruzach.

Z drugiej strony to wyjątkowo subtelna mapa ludzkiej natury, niezmiennej bez względu na epokę. Opowieść o dojrzewaniu, młodzieńczych ideałach temperowanych w dorosłości i o miłości – innej w małżeństwie i innej poza nim (We mgle czasów wprowadza jeden z najdokładniej przeanalizowanych romansów we współczesnej literaturze, ze wszystkimi konsekwencjami, to właściwie książka w książce), opowieść o niepokojach codzienności oraz tych egzystencjalnych, tkwiących w nas nawet w chwilach szczęścia. O tym, że honoru nie należy nadmiernie sprawdzać, a cierpienie raczej pozbawia nas godności niż uszlachetnia.

Ważna jest absolutna precyzja. Nic co rzeczywiste nie jest nieokreślone – pisze Molina, charakteryzując swego bohatera, Ignacio Abla, patrzącego na świat okiem architekta, dążącego do perfekcyjnego złożenia wszystkich elementów. Z taką samą precyzją autor konstruuje tę książkę. Znajdziemy tu zarówno niemal eseistyczną wiwisekcję powodów i przebiegu hiszpańskiej wojny, jak również zupełnie niemelodramatyczną historię samobójczej próby zdradzonej żony Ignacia, Adeli. Obok wręcz filmowo dokumentalnych opisów Madrytu i rzeczywistości amerykańskiej lat 30. XX wieku, przeczytamy o bólu rozstania i sensie istnienia, jaki nieoczekiwanie nadają nam dzieci.

Antonio Muñoz Molina urodził się w Úbeda (Jaén) w 1956 r., studiował dziennikarstwo w Madrycie i historię sztuki w Grenadzie. Początkowo publikował artykuły w lokalnych dziennikach. Później opublikował je w kilku tomach. W 1986 r. wydał pierwszą powieść Beatus Ille (Nagroda Ikara), a rok później Zimę w Lizbonie, za którą został uhonorowany Państwową Nagrodą Literacką i Nagrodą Krytyki. Kolejne powieści Muñoza Moliny spotkały się z równie znakomitym przyjęciem krytyki i czytelników, otrzymując wiele prestiżowych wyróżnień w tym Nagrodę Krytyków (Premio de la Crítica), Narodową Nagrodę Beletrystyki (Premio Nacional de Narrativa) oraz nagrodę Premio Planeta. W jego powieściach dostrzec można wpływ Marcela Prousta i Juana Carlosa Onettiego. W Polsce wydano m.in. Jeźdźca polskiego, Nieobecność Blanki, Carlotę Fainberg, Beltenebros i Wiatr księżyca. Od 1995 r. pisarz jest członkiem Królewskiej Akademii Hiszpańskiej. Obecnie mieszka w Madrycie i w Nowym Jorku.